นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 260

ปีที่ 54 ฉบับที่ 260 พฤษภาคม - มิถุนายน 2569 | 53 ภาพ 7 แนวทางการเตรียมรับมือซูเปอร์เอลนีโญของประเทศไทย การบริหารจัดการน้ำ�เชิงรุก ความร่วมมือระดับภูมิภาค (ASEAN) การเตรียมพร้อมด้านพลังงานและไฟฟ้า การติดตามข้อมูลและแผนฉุกเฉินด้วยเทคโนโลยี การปรับตัวภาคการเกษตรและอาหาร การเฝ้าระวังด้านสาธารณสุข • ส่งเสริมการรณรงค์ให้ทุกภาคส่วนใช้น้ำ�อย่างประหยัด เช่น อาบน้ำ�สั้นลง ใช้น้ำ�ซ้ำ�รดต้นไม้ • สำ�รองน้ำ�ดื่มและน้ำ�ใช้ในครัวเรือน • ตรวจสอบและเพิ่มประสิทธิภาพการกักเก็บน้ำ�ในช่วงที่มี ฝนตกให้ได้มากที่สุด • จัดลำ�ดับความสำ�คัญของการจัดสรรน้ำ�เพื่อการอุปโภคบริโภค • การพัฒนาและจัดหาแหล่งน้ำ�สำ�รองเพื่อรองรับความเสี่ยงใน ระยะยาว สภาพอากาศที่แห้งแล้งและมีอุณหภูมิสูงเป็นปัจจัยเร่งสำ�คัญที่เอื้อ ต่อการเกิดไฟป่า มีความเสี่ยงต่อการลุกลามของไฟได้ง่าย ซึ่ง มีแนวโน้มทำ�ให้ปัญหาหมอกควันข้ามพรมแดนทวีความรุนแรงขึ้น และก่อให้เกิดผลกระทบต่อสุขภาพของประชาชนในระดับภูมิภาค อย่างกว้างขวาง อากาศร้อนจัดทำ�ให้การใช้ไฟฟ้าสูงขึ้น จึงควร • ตรวจสอบเครื่องปรับอากาศและระบบไฟฟ้า • เตรียมไฟฉาย Power bank เผื่อไฟดับ • ลดการใช้ไฟช่วงที่มีการใช้ไฟสูง • เพิ่มฉนวนกันความร้อนในบ้าน ใช้เทคโนโลยีในการติดตามสถานการณ์สิ่งแวดล้อม เช่น • ปรับเปลี่ยนรูปแบบการเพาะปลูก โดยเลือกปลูกพืชที่ใช้ น้ำ�น้อยหรือพืชอายุสั้น • ปรับช่วงเวลาเพาะปลูกให้สอดคล้องกับการคาดการณ์ปริมาณ ฝน • สำ�รองอาหารแห้งและอาหารกระป๋อง • วางแผนงบประมาณค่าอาหารล่วงหน้า • ลดการสูญเสียอาหาร (Food Waste) • ปลูกผักสวนครัวเพื่อลดค่าใช้จ่าย • ดื่มน้ำ�สม่ำ�เสมอ แม้ไม่รู้สึกกระหาย • หลีกเลี่ยงกิจกรรมกลางแจ้งช่วง 10:00 – 16:00 • สวมเสื้อผ้าสีอ่อน ระบายอากาศดี • ตรวจสอบกลุ่มเสี่ยง: เด็ก ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยเรื้อรัง • ประชาสัมพันธ์และเฝ้าระวังโรคที่อาจเกิดขึ้น เช่น โรคลมแดด (Heatstroke) รวมถึงโรคระบบทางเดินหายใจที่เกี่ยวข้องกับ ฝุ่นละอองขนาดเล็ก PM2.5 • เตรียมยาประจำ�ตัวและอุปกรณ์ปฐมพยาบาล • เตรียมความพร้อมของระบบสาธารณสุข และเสริมศักยภาพ ของสถานพยาบาลอย่างเป็นระบบ แผนการรับมือและเตรียมความพร้อม (สำ�นักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) (2569), World Health Organization (2023), World Meteorological Organization (2023), Food and Agriculture Organization of the United Nations (2023) และ UN Office for Disaster Risk Reduc- tion (2022)) • การพยากรณ์อากาศและประกาศเตือนภัย จากกรมอุตุนิยมวิทยา • ข้อมูลดาวเทียมติดตามภัยพิบัติ จาก GISTDA • สถานการณ์น้ำ�ของประเทศไทย จากสถาบัน สารสนเทศทรัพยากรน้ำ� (องค์การมหาชน) หรือ ข้อมูลน้ำ�ฝน • ข้อมูลภัยแล้ง จาก ศูนย์ข้อมูลเกษตรแห่งชาติ • การเข้าถึงองค์ความรู้หรือคำ�แนะนำ�ด้านการเกษตร พร้อมทั้งแจ้งขอความช่วยเหลือทางการเกษตร (เช่น ปัญหาโรค ภัยแล้ง หรือศัตรูพืช) จากศูนย์บริการ เกษตรพิรุณราช กระทรวงเกษตรและสหกรณ์