นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 257

ปีที่ 54 ฉบับที่ 257 พฤศจิกายน - ธันวาคม 2568 | 49 ใ นปี พ.ศ. 2564 (ปี ค.ศ. 2021) ประเทศต่างๆ ทั่วโลกมีการปลดปล่อย แก๊สคาร์บอนไดออกไซด์เฉลี่ย (Global Average) ประมาณ 4.7 ตัน คาร์บอนไดออกไซด์ต่อคนต่อปี (tCO 2 ) (ภาพ 1) แผนที่แสดงระดับ การปล่อยแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ของแต่ละประเทศ โดยใช้การแบ่งสี เพื่อให้เห็นความแตกต่างอย่างชัดเจน โดยพื้นที่ที่เป็นสีฟ้าหรือสีเขียว แสดงถึงประเทศที่มีการปล่อยแก๊สเรือนกระจกต่ำ �กว่าค่าเฉลี่ยของโลก ซึ่งส่วนใหญ่เป็นประเทศกำ �ลังพัฒนาหรือประเทศที่เศรษฐกิจยังคงพึ่งพา ภาคการเกษตรและทรัพยากรธรรมชาติเป็นหลัก ส่วนพื้นที่ที่เป็นสีส้มหรือ สีแดงแสดงถึงประเทศที่มีการปล่อยแก๊สเรือนกระจกสูงกว่าค่าเฉลี่ยของโลก ซึ่งส่วนใหญ่เป็นประเทศอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ที่มีการใช้พลังงานจาก เชื้อเพลิงฟอสซิลในปริมาณมาก ยิ่งสีเข้มมากเท่าใดก็ยิ่งหมายถึงระดับ การปล่อยแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ที่สูงขึ้นเท่านั้น จากข้อมูลจะเห็นได้ว่า ประเทศพัฒนาแล้วมีการปลดปล่อยแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์มากกว่า ประเทศกำ �ลังพัฒนา แม้ว่าประเทศกำ �ลังพัฒนาจะได้รับผลกระทบจาก การเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศมากกว่า ศูนย์วิจัยร่วมแห่งสหภาพยุโรป หรือ Joint Research Centre (JRC) ร่วมกับฐานข้อมูล Emissions Database for Global Atmospheric Research (EDGAR) ได้เผยแพร่รายงาน “GHG Emissions of All World Countries 2025” เมื่อวันที่ 9 กันยายน พ.ศ. 2568 ซึ่งเป็นหนึ่งใน แหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือที่สุดของโลกสำ �หรับติดตามแนวโน้มการปล่อย การเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ (Climate Change) เป็นปรากฏการณ์ของธรรมชาติที่เกิดจากการเปลี่ยนแปลงของโลก ตามวัฏจักรอย่างช้าๆ นานนับพันปี แต่ปัจจุบันการเพิ่มขึ้นของแก๊สเรือนกระจก โดยเฉพาะแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ที่ เพิ่มขึ้นอย่างมากทั่วโลกเร่งให้เกิดการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศเร็วขึ้นและมีรูปแบบที่แตกต่างไปจากเดิม ทั้งนี้ เนื่องจาก แก๊สเรือนกระจกทำ �ให้เกิดการกักเก็บความร้อนในบรรยากาศของโลก ส่งผลให้อุณหภูมิโลกเฉลี่ยสูงขึ้น และนำ �ไปสู่ การเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศ สิ่งแวดล้อม และภูมิอากาศทั่วโลก อีกทั้งส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจและสังคมใน หลากหลายมิติ ซึ่งยากต่อการคาดการณ์และรับมือในระยะยาว ภาพ 1 การปลดปล่อยแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ของประเทศต่างๆ ทั่วโลก (Global Average) ที่มา: Visualcapitalist (2021) ภาพ 2 ปริมาณการปลดปล่อยแก๊สเรือนกระจกจากประเทศทั่วโลก ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2558 - 2567 ที่มา: ฝ่ายวิจัย ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (2568) แก๊สเรือนกระจกของแต่ละประเทศ ระบุว่า ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2558 - 2567 ประเทศทั่วโลกปล่อยแก๊สเรือนกระจกรวมกันประมาณ 53,200 ล้านตัน คาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า (CO 2 eq) ซึ่งเพิ่มขึ้นร้อยละ 1.3 เมื่อ เทียบกับปี พ.ศ. 2566 (ภาพ 2) สะท้อนให้เห็นว่าการลดการปล่อย แก๊สเรือนกระจกทั่วโลกยังคงเป็นความท้าทายสำ �คัญ แก๊สเรือนกระจก ส่วนใหญ่ของโลกร้อยละ 74.5 เป็นแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์จากการเผาไหม้ เชื้อเพลิงฟอสซิล โดยเฉพาะจากภาคอุตสาหกรรมพลังงานซึ่งเป็นแหล่ง ปล่อยหลัก คิดเป็นประมาณร้อยละ 30 ของการปล่อยทั้งหมดทั่วโลก สำ �หรับประเทศไทย รายงานระบุว่าไทยเป็นประเทศที่ปล่อยแก๊ส เรือนกระจกสูงสุดอันดับที่ 21 ของโลก และอันดับที่ 3 ในกลุ่มประเทศ อาเซียน โดยมีปริมาณการปล่อยรวม ประมาณ 422 ล้านตัน CO 2 eq เพิ่มขึ้น จากปี พ.ศ. 2566 12 ล้านตัน CO 2 eq หรือ ร้อยละ 2.9 แก๊สเรือนกระจก ของไทยส่วนใหญ่ ร้อยละ 67.2 เป็นแก๊สคาร์บอนไดออกไซด์ ซึ่งเกิดจาก การใช้พลังงานในภาคอุตสาหกรรมและการผลิตไฟฟ้าเป็นหลัก สะท้อน ให้เห็นว่าภาคพลังงานยังคงเป็นต้นเหตุสำ �คัญของการปล่อยแก๊สเรือนกระจก ในประเทศ