นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 258

30 | นิตยสาร สสวท. 3) นักเรียนตอบคำ�ถามที่ว่า “นักเรียนเคยมีประสบการณ์เกี่ยวกับ น้ำ�คลองเน่าเสียในชุมชนของตนเองหรือไม่อย่างไร” นักเรียนร่วมกัน แสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับประสบการณ์ที่พบเจอ จากนั้นนักเรียนตอบคำ�ถาม เพิ่มเติมว่า “ถ้าหากต้องการจะใช้ข้อมูลทางวิทยาศาสตร์เพื่ออธิบาย การเปลี่ยนแปลงของแหล่งน้ำ� มีวิธีการอย่างไรบ้าง” นักเรียนเขียน คำ�ตอบลงใน Padlet จากนั้นร่วมกันอภิปรายวิธีการต่างๆ ที่นักเรียน เสนอมา 4) นักเรียนแบ่งกลุ่มๆ ละ 4 - 5 คน ตามความสมัครใจ แต่ละกลุ่มทำ�การศึกษาวิธีการเก็บข้อมูลจากแหล่งน้ำ�และการทดสอบ คุณภาพน้ำ�อย่างง่าย จากนั้นบันทึกข้อมูลลงในแบบบันทึกการศึกษาภาคสนาม ใบกิจกรรมวิธีการเก็บตัวอย่างน้ำ�เพื่อเลือกวิธีการและออกแบบการทดลอง ดังแสดงตัวอย่างใบกิจกรรมในภาพ 2 ภาพ 1 กิจกรรมระดมความคิดจากการชมวีดิทัศน์ (OpenAI, 2026) ภาพ 3 การลงพื้นที่ภาคสนาม (OpenAI, 2026) ภาพ 2 ใบกิจกรรมวิธีการเก็บตัวอย่างน้ำ� ภาพ 4.1 ใบกิจกรรมเก็บตัวอย่างน้ำ�และ แบบสอบถามคนในชุมชน 2. ขั้นสำ�รวจประเด็นสิ่งแวดล้อมในชุมชน : ขั้นตอนนี้ ครูกระตุ้น ให้นักเรียนสืบค้นความรู้ด้านวิทยาศาสตร์สิ่งแวดล้อมที่เป็นประเด็นปัญหา สิ่งแวดล้อมในชุมชนเพื่อใช้ในการวางแผนและลงมือสำ�รวจ รวมถึงการสะท้อน ความคิดร่วมกันเกี่ยวกับประเด็นสิ่งแวดล้อมในชุมชน โดยครูประสานงาน กับชุมชนเพื่ออำ�นวยความสะดวกในการลงภาคสนาม ดังนี้ 1) แต่ละกลุ่มได้รับภารกิจในการสำ�รวจสิ่งแวดล้อมในชุมชน ตามแผนที่ออกแบบไว้ ครูใช้แหล่งน้ำ�บริเวณใกล้โรงเรียนหรือแหล่งน้ำ�ใน โรงเรียนให้นักเรียนได้ลงมือปฏิบัติ โดยใช้แบบบันทึกการศึกษาภาคสนาม ในการเก็บข้อมูล ดังแสดงตัวอย่างแบบบันทึกการศึกษาภาคสนาม ใบกิจกรรมเก็บตัวอย่างน้ำ� ดังภาพ 4 2) นักเรียนแต่ละกลุ่มลงมือปฏิบัติในสถานที่จริงตามที่ได้ วางแผนไว้ เช่น การเก็บตัวอย่างน้ำ� (ต้นน้ำ� กลางน้ำ� ปลายน้ำ�) เพื่อ นำ�ไปตรวจสอบหาค่า pH สังเกตสี กลิ่น ให้ถ่ายภาพเป็นหลักฐาน รวมถึงสัมภาษณ์คนในชุมชนใกล้เคียงแหล่งน้ำ�ในประเด็นต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับแหล่งน้ำ� เช่น พฤติกรรมการใช้แหล่งน้ำ� การทิ้งขยะลง แหล่งน้ำ� การเปลี่ยนแปลงของแหล่งน้ำ� และสะท้อนคิดด้วยคำ�ถามว่า นักเรียนรู้สึกอย่างไรเมื่อได้ลงพื้นที่จริงเมื่อเทียบกับภาพจำ�เดิมของแหล่งน้ำ� ดังภาพ 3 และ 4 ทำ�ไมคลองจึง เน่าเสีย