นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 258

ปีที่ 54 ฉบับที่ 258 มกราคม - กุมภาพันธ์ 2569 | 31 ภาพ 4.2 ใบกิจกรรมเก็บตัวอย่างน้ำ�และ แบบสอบถามคนในชุมชน ภาพ 5-1 ใบกิจกรรมวิเคราะห์บริบทในชุมชน 3. ขั้นวิเคราะห์บริบทของประเด็นสิ่งแวดล้อมในชุมชน : ขั้นตอนนี้ ครูจัดเตรียมอุปกรณ์เพื่อช่วยเหลือนักเรียนในการวิเคราะห์ข้อมูลที่ได้จาก การลงภาคสนาม และกระตุ้นนักเรียนด้วยคำ�ถามที่จะให้นักเรียนเกิด การนำ�ข้อมูลจากภาคสนามมาวิเคราะห์ อภิปราย สรุปบริบทของปัญหา สิ่งแวดล้อมในชุมชนพร้อมสะท้อนคิดร่วมกัน ดังนี้ 1) นักเรียนนำ�ข้อมูลที่ได้มาวิเคราะห์ เช่น ค่า pH ความโปร่งใส ของน้ำ� ตามที่วางแผนไว้ และบันทึกข้อมูลในสมุดบันทึกภาคสนาม รวมถึง บันทึกจากการสัมภาษณ์คนในชุมชนใกล้แหล่งน้ำ� จากนั้นนักเรียนร่วมกัน อภิปรายข้อมูลที่ได้มาภายในกลุ่ม ปรับข้อมูลให้อ่านเข้าใจง่าย 2) ครูตั้งคำ�ถามให้นักเรียนสังเกตค่า pH ความโปร่งใสของน้ำ� ที่วัดได้จากตัวอย่างน้ำ� รวมถึงกระตุ้นนักเรียนให้เห็นความสัมพันธ์ด้าน พฤติกรรมและการเปลี่ยนแปลงของแหล่งน้ำ�จากบทสัมภาษณ์ เช่น นักเรียนคิดว่าบริเวณที่มีผู้ให้สัมภาษณ์ว่าเคยทิ้งขยะ กับค่า pH ความโปร่งใส จากตัวอย่างที่นักเรียนวัดได้บริเวณนั้นสัมพันธ์กันอย่างไร นักเรียนจัดทำ� สรุปข้อมูลเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างค่า pH ความโปร่งใสที่วัดได้จาก ตัวอย่างน้ำ� และพฤติกรรมของคนในชุมชน 3) นักเรียนแต่ละกลุ่มตอบคำ�ถามในแบบบันทึกการศึกษา ภาคสนาม ใบกิจกรรม วิเคราะห์บริบทของประเด็นสิ่งแวดล้อมในชุมชน ดังภาพ 5 เช่น ปัจจัยที่น่าจะเป็นสาเหตุหลักของการเกิดปัญหาน้ำ�คือสิ่งใด หลักฐานที่บ่งบอกถึงปัญหาดังกล่าวคืออะไร ปัญหาดังกล่าวมีความเชื่อมโยง กับพฤติกรรมมนุษย์ในพื้นที่อย่างไร ผลของน้ำ�เสียต่อสิ่งมีชีวิตในน้ำ�หรือ ชุมชนคืออะไร ผู้ได้รับผลกระทบและผู้มีส่วนเกี่ยวข้องคือใคร หากต้องการ ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมที่ส่งผลกระทบต่อปัญหานี้จะทำ�อย่างไร ในบทบาท ของนักเรียนสามารถช่วยแก้ปัญหานี้ได้อย่างไร ความสัมพันธ์ระหว่าง มนุษย์ น้ำ� สิ่งมีชีวิต และเศรษฐกิจชุมชน เป็นแบบใด และข้อมูลทาง วิทยาศาสตร์ช่วยอธิบายความรู้สึกที่นักเรียนมีต่อการเปลี่ยนแปลงของ แหล่งน้ำ�ได้อย่างไรเพื่อตรวจสอบความรู้สึกของนักเรียนกับข้อมูลที่วิเคราะห์ ได้จากการสำ�รวจ