นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 259

ปีที่ 54 ฉบับที่ 259 มีนาคม - เมษายน 2569 | 51 “โลกเดือด” คำ�กล่าวที่ไม่เกินจริง จากรายงานขององค์การบริหารมหาสมุทรและชั้นบรรยากาศแห่งชาติ ของ สหรัฐอเมริกา (National Oceanic and Atmospheric Administration: NOAA) หน่วยงานวิทยาศาสตร์ ภายใต้กระทรวงพาณิชย์สหรัฐฯ ทำ�หน้าที่ศึกษาและตรวจสอบสภาพอากาศ มหาสมุทร ทรัพยากรทางน้ำ� และ สิ่งแวดล้อม ได้สรุปสภาวะภูมิอากาศโลกในช่วงเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2569 ที่ผ่านมาว่าเป็นเดือนกุมภาพันธ์ ที่ร้อนที่สุดเป็นอันดับ 5 นับจากเริ่มมีการบันทึกสถิติในปี พ.ศ. 2393 ข้อมูลระบุว่าอุณหภูมิพื้นผิวโลกพุ่งสูงขึ้น อย่างต่อเนื่องโดยเฉพาะในแถบอาร์กติกและเอเชีย ส่งผลให้ปริมาณหิมะและน้ำ�แข็งในทะเลลดน้อยลงจนแตะ ระดับต่ำ�สุดเป็นประวัติการณ์ในหลายพื้นที่ นอกจากนี้ ยังมีพายุหมุนเขตร้อนที่เกิดขึ้นรวม 6 ลูก ซึ่งสร้าง ความเสียหายอย่างหนักในภูมิภาคแถบมหาสมุทรอินเดียตอนใต้และออสเตรเลีย ทั้งนี้ หน่วยงานวิเคราะห์ว่ามี ความเป็นไปได้สูงที่ปีนี้จะกลายเป็นหนึ่งในเจ็ดปีที่อากาศร้อนที่สุดเท่าที่เคยเผชิญมา ผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลง ภูมิอากาศเหล่านี้ผลักดันให้ทุกประเทศทั่วโลกต้องเปลี่ยนผ่านสู่เศรษฐกิจสีเขียว (Green Economy) การเติบโต ของงานสีเขียว (Green job) เป็นความอยู่รอดของธุรกิจและโอกาสทองของพลเมืองรุ่นใหม่ที่จะต้องมีทักษะสีเขียว (Green skills) อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ งานสีเขียว (Green Job) คืออะไร Green Job คือ งานที่เอื้อต่อความยั่งยืนด้านสิ่งแวดล้อม ไม่ว่า จะเป็นงานด้านเกษตรกรรม การผลิต การวิจัยและการพัฒนา อีกทั้ง ยังรวมถึงงานด้านธุรกิจที่มีการผลิตสินค้าหรือให้บริการ ตลอดจนขั้นตอน ของการปฏิบัติงานภายใต้กระบวนการที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมผสานกับ การช่วยลดการใช้ทรัพยากรธรรมชาติที่เป็นทรัพยากรใหม่ และยังต้อง เป็นการช่วยลดพลังงาน ซึ่งเกิดขึ้นได้ในสายอาชีพที่หลากหลาย ตาม คำ�นิยามของโครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (UNEP) และองค์การ แรงงานระหว่างประเทศ (International Labour Organisation: ILO) กล่าวว่า Green Job คืองานที่มีคุณค่า (Decent Work) ในภาคเศรษฐกิจ ที่ช่วยอนุรักษ์หรือฟื้นฟูสิ่งแวดล้อม และสร้างความยั่งยืน ความเชื่อมโยง ของมิติด้านสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ และสังคมภายในแนวทางปฏิบัติที่ยั่งยืน ซึ่งงานที่มีคุณค่าต้องมีองค์ประกอบ 6 ด้าน ได้แก่ รายได้ที่เป็นธรรม ความมั่นคง ความปลอดภัย โอกาสที่เท่าเทียม การคุ้มครองทางสังคม และสิทธิในการรวมกลุ่มเจรจางาน โดยงานสีเขียวจะช่วยลดการปลดปล่อย แก๊สเรือนกระจก ลดของเสียและมลพิษ ปกป้องและฟื้นฟูระบบนิเวศ สนับสนุนการปรับตัวต่อผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และปรับปรุงประสิทธิภาพการใช้พลังงานและวัตถุดิบ สิ่งสำ�คัญที่ Green Job จะเป็นจริงได้คือ การเตรียมทักษะแรงงานให้พร้อมสำ�หรับงานในอนาคต ที่นอกจากทักษะด้านเทคโนโลยีและข้อมูล (Digital Skills & Data Literacy) โครงการสิ่งแวดล้อมแห่งสหประชาชาติ (UNEP) ได้จัดทำ�คู่มือเส้นทางสู่ อาชีพสีเขียวและทักษะที่ต้องเตรียมพร้อม (Green Jobs Path and Key Green Skills) เพื่อเป็นแนวทางสู่เป้าหมายการพัฒนาความสามารถในการ ปรับตัวให้เข้ากับมาตรฐานสิ่งแวดล้อมใหม่ๆ ในอนาคต Green Skills คืออะไร ทักษะสีเขียว (Green Skills) กล่าวโดยสรุป ทักษะสีเขียวคือ ความรู้ ความสามารถ ค่านิยม และทัศนคติที่จำ�เป็นต่อการดำ�รงชีวิต การพัฒนา และการสนับสนุนสังคมที่ยั่งยืนและใช้ทรัพยากรอย่างมี ประสิทธิภาพ (UNIDO, 2022) ทักษะเหล่านี้มีความสำ�คัญต่อการ เตรียมรับมือจากการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ และปัญหาสิ่งแวดล้อมที่ เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องและมีความรุนแรงเพิ่มมากขึ้น เช่น การเปลี่ยนแปลง ภาพ 1 ประโยชน์ของงานสีเขียว ที่มา: International Labour Organization (2023)