นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 259

52 | นิตยสาร สสวท. ภูมิอากาศและผลกระทบที่เกิดขึ้น ความเสี่ยงต่อการสูญเสียความหลากหลาย ทางชีวภาพ มลภาวะต่างๆ และปัญหาสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้น เช่น มลพิษ ทางอากาศที่เกิดจากไฟป่าจนทำ�ให้เกิด PM 2.5 ที่ส่งผลต่อสุขภาพของ ประชาชนในพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ ทักษะสีเขียวเป็นที่ต้องการของ ตลาดแรงงาน (World Economy Forum (2021) จำ�แนกเป็น 6 ทักษะสำ�คัญ ดังนี้ 1. ทักษะด้านวิทยาศาสตร์ (Science Skills) 2. ทักษะการวางแผนและสถาปัตยกรรม (Architectural and planning Skills) 3. ทักษะด้านเทคโนโลยีและวิศวกรรมสีเขียว (Green Engineering and tech skills) 4. ทักษะด้านเกษตรกรรม (Agriculture Skills) 5. ทักษะด้านความยุติธรรมทางสิ่งแวดล้อม (Environmental Justice Skills) 6. ทักษะการคิดและมองอย่างเป็นระบบ (Systems Skills) เราคงจะปฏิเสธไม่ได้ว่าทักษะสีเขียวเป็นสิ่งที่พลเมืองยุคใหม่ ต้องมีเพื่อให้เราสามารถดำ�รงอยู่บนโลกนี้ได้อย่างยั่งยืน ทั้งนี้ เพื่อความอยู่รอด และโอกาสในการทำ�งานที่เกี่ยวข้องโดยไม่ตกเทรนด์อาชีพที่กำ�ลัง เป็นที่ต้องการของโลกที่กำ�ลังเปลี่ยนไป “Green Skills” หรือทักษะสีเขียว กลายเป็นทักษะที่จำ�เป็นอย่างยิ่งสำ�หรับโลกยุคปัจจุบัน อาชีพที่เกี่ยวข้องกับ Green Jobs มีอะไรบ้าง? อาชีพหรืองานสีเขียวไม่ได้จำ�กัดเพียงแค่สายวิทยาศาสตร์ ทุกอาชีพสามารถเป็นงานสีเขียวได้ถ้ามีการผนวกความรับผิดชอบต่อ สิ่งแวดล้อมเข้าไปในเนื้องานด้วย โดยสามารถแบ่งเป็นกลุ่มใหญ่ๆ ดังนี้ กลุ่มอาชีพสายตรง (Core Green Jobs) เช่น วิศวกรสิ่งแวดล้อม ผู้เชี่ยวชาญด้านพลังงานทดแทน นักพยากรณ์อากาศ นักชีววิทยา เจ้าหน้าที่ด้านอนามัยสิ่งแวดล้อมและความปลอดภัย กลุ่มอาชีพที่มี การประยุกต์ใช้ทักษะสีเขียว (Indirect Green Jobs) เป็นอาชีพที่มี การปรับตัวเข้าสู่วิถีรักษ์โลก โดยมีการประยุกต์องค์ความรู้ ข้อมูลและ เทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องมาใช้ในการบริหารจัดการในการทำ�งาน เช่น เกษตรกร ยุคใหม่ที่มีการใช้เทคโนโลยี ข้อมูลดิจิทัล และนวัตกรรมมาใช้บริหาร จัดการฟาร์มโดยเน้นการทำ�งานที่แม่นยำ�เพื่อลดต้นทุน เพิ่มผลผลิต ปลอดภัยต่อผู้บริโภค และใส่ใจสิ่งแวดล้อม หรือ Smart Farmer สถาปนิก ที่มีการออกแบบอาคารลดการใช้พลังงาน นักออกแบบผลิตภัณฑ์ที่มี การนำ�วัสดุหมุนเวียนมาใช้ ภาพ 2 ตัวอย่างการนำ�เทคโนโลยีมาใช้ในการควบคุมการผลิตในภาคการเกษตร ที่มา: ภาพโดย agriculturemmc จาก https://pixabay.com/th/images/search/smart%20farm/ รายงานของ World Economy Forum (2025) สถานการณ์ และแนวโน้มตำ�แหน่งงานด้านพลังงานสีเขียวกำ�ลังเป็นที่ต้องการอย่างมาก รวมถึงผู้เชี่ยวชาญด้านยานยนต์ไร้คนขับและยานยนต์ไฟฟ้า วิศวกร สิ่งแวดล้อม พลังงานหมุนเวียน ก็ติดอยู่ใน 15 อันดับแรกของตำ�แหน่งงาน ที่เติบโตเร็วที่สุดเช่นกัน (ภาพ 3) เนื่องจากการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงาน และเป้าหมายของประชาคมโลกที่มีความต้องการลดการใช้พลังงานจาก เชื้อเพลิงฟอสซิลที่เป็นตัวการหลักในการปล่อยแก๊สเรือนกระจก รวมทั้ง การรับมือและปรับตัวจากการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศ อีกทั้งการนำ� เทคโนโลยีการผลิต การจัดเก็บ และการกระจายพลังงานมาใช้มากขึ้น รวมทั้งเทคโนโลยีอื่นๆ ก็เป็นปัจจัยสนับสนุนเพิ่มเติมด้วย ในบริบทของ ประเทศไทยซึ่งมีแผนการมุ่งสู่เป้าหมายการปล่อยแก๊สเรือนกระจกสุทธิ เป็นศูนย์ (Net Zero Emissions) ในปี ค.ศ. 2050 เพื่อควบคุมอุณหภูมิเฉลี่ย ของโลกไม่ให้สูงขึ้นเกิน 1.5 องศาเซลเซียส อีกทั้งรองรับการเปลี่ยนผ่าน โครงสร้างเศรษฐกิจสู่คาร์บอนต่ำ� ส่งผลโดยตรงต่อภาคอุตสาหกรรม เช่น พลังงานหมุนเวียน ยานยนต์ไฟฟ้า การทำ�การเกษตรแบบยั่งยืน ทำ�ให้มี ความต้องการบุคลากรในกลุ่มนี้เพิ่มขึ้นอย่างมหาศาล บุคลากรกลุ่มนี้ ต้องการทักษะเฉพาะด้านสูงและเป็นกำ�ลังสำ�คัญในการขับเคลื่อนประเทศ