นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 259

6 | นิตยสาร สสวท. ปัญญาประดิษฐ์กับการพลิกโฉมการศึกษาในยุคดิจิทัล ในยุคปัจจุบัน ปฏิเสธไม่ได้ว่า Generative Artificial Intelligence หรือ GenAI ได้เข้ามามีบทบาทสำ�คัญและเป็นประเด็นที่ถูกกล่าวถึง อย่างกว้างขวางในสถานศึกษา ตั้งแต่ระดับนโยบายไปจนถึงการนำ�มา ประยุกต์ใช้ในห้องเรียนจริง โดย GenAI เป็นเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ ที่มุ่งเน้นความสามารถในการสร้างสรรค์ผลลัพธ์ใหม่ ไม่ว่าจะเป็นข้อความ รูปภาพ เสียง หรือวีดิทัศน์ ซึ่งแตกต่างจาก AI รูปแบบเดิมที่ทำ�เพียง การจัดเรียงหรือวิเคราะห์ข้อมูลที่มีอยู่เท่านั้น งานวิจัยในปัจจุบันชี้ให้เห็นว่า GenAI สามารถยกระดับการจัดการเรียนรู้ได้ในหลากหลายมิติ ทั้งใน รูปแบบการเรียนรู้เฉพาะบุคคล (Personalized Learning) การทำ�หน้าที่ เป็นผู้ช่วยสอนหรือเพื่อนร่วมเรียน (AI Tutor/Peer) รวมถึงการสร้าง บรรยากาศการเรียนรู้ผ่านเกม (Gamification) และการเล่าเรื่องเชิงโต้ตอบ ซึ่งส่งผลให้เกิดแนวโน้มการจัดการเรียนรู้ที่มนุษย์และ AI ทำ�งานร่วมกัน (Collaboration) ได้อย่างมีประสิทธิภาพ (Intorsureanu et al., 2025) นอกจากนี้ GenAI ยังช่วยลดภาระงานด้านการบริหารจัดการของผู้สอน เช่น การเตรียมแผนการสอน การประเมินผลอัตโนมัติ และการอำ�นวยความสะดวก ในงานธุรการต่างๆ (Nguyen & Truong, 2025) อย่างไรก็ตาม แม้ว่า ตาราง 1 ประเภทของสื่อและตัวอย่างเครื่องมือ Generative AI สำ�หรับการสร้างสื่อการเรียนรู้ GenAI จะเป็นเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพสูง แต่ผลการศึกษาเกี่ยวกับ การนำ�ไปใช้งานจริงในห้องเรียนยังคงมีอยู่อย่างจำ�กัด (Alfarwan, 2025) บทความนี้จึงมุ่งเน้นไปที่การใช้ GenAI ในฐานะเครื่องมือสำ�หรับการสร้าง สื่อการเรียนรู้สุดปังหรือสื่อที่น่าสนใจและมีประสิทธิภาพสำ�หรับผู้สอน วิชาวิทยาศาสตร์ พร้อมทั้งนำ�เสนอแนวทางการนำ�สื่อที่สร้างขึ้นไปใช้ใน ชั้นเรียนอย่างเป็นรูปธรรมเพื่อเป็นตัวอย่างให้ผู้สอนสามารถนำ�ไปประยุกต์ใช้ ในชั้นเรียนของตนเองได้ เครื่องมือสำ�หรับการสร้างสื่อการเรียนรู้ Generative AI มีอยู่หลายตัวด้วยกัน โดยเครื่องมือหลักๆ ที่เป็นที่นิยมและใช้กันอย่างแพร่หลาย เช่น ChatGPT, Gemini, Claude ซึ่งสามารถทำ�หน้าที่เป็นผู้ช่วยคิดในการวางแผนการจัดการเรียนรู้ การสร้างแนวคิด และการร่างเนื้อหา รวมถึงสามารถสร้างบทความ นิทาน สถานการณ์ ภาพนิ่ง ภาพเคลื่อนไหวหรือแอนิเมชัน (Animation) และ การจำ�ลองแบบหรือซิมูเลชัน (Simulation) ขึ้นมาเพื่อใช้จัดการเรียนรู้ ในห้องเรียนได้ ซึ่งเครื่องมือที่เหมาะสมกับการสร้างสื่อการเรียนรู้ แต่ละประเภท รายละเอียดดังตาราง 1