นิตยสาร สสวท. ฉบับที่ 260

ปีที่ 54 ฉบับที่ 260 พฤษภาคม - มิถุนายน 2569 | 17 สารเคมี โดยใช้ความรู้เรื่องหลักการกรอง จากการสืบค้นในหนังสือเรียน รายวิชาพื้นฐานวิทยาศาสตร์ ชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 เล่ม 1 หน่วยการเรียนรู้ที่ 2 เรื่อง การแยกสารเนื้อผสม (สสวท., 2560ข) 6. นักเรียนร่างแบบจำ�ลองเครื่องกรองน้ำ�ตามจินตนาการและ หลักการกรอง พร้อมพิจารณาองค์ประกอบดังนี้ ลำ�ดับของวัสดุกรองและ คุณสมบัติของวัสดุ เช่น ถ่านดูดกลิ่น ทรายกรองตะกอน รูปร่างและ การไหลของน้ำ�ในเครื่องกรอง โดยมีตารางการออกแบบให้นักเรียน 3 ตาราง เปิดโอกาสให้นักเรียนได้ออกแบบร่างเครื่องกรองน้ำ� 3 รูปแบบ ดังตัวอย่าง ในภาพ 3 ซึ่งการให้นักเรียนออกแบบเครื่องกรองน้ำ�มากกว่า 1 แบบ มีจุดประสงค์เพื่อประเมินความคิดคล่อง ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำ�คัญของ ความคิดสร้างสรรค์ทางวิทยาศาสตร์ โดยครูวัดความคิดสร้างสรรค์จาก ใบกิจกรรม เรื่อง เครื่องกรองน้ำ�ของนักเรียน เพื่อประเมินความคิด สร้างสรรค์ผ่านชิ้นงานผ่าน 3 มิติ ได้แก่ มิติด้านผลลัพธ์ มิติด้าน คุณลักษณะ และมิติด้านกระบวนการ 7. นักเรียนแต่ละกลุ่มนำ�เสนอแบบร่างเครื่องกรองน้ำ� พร้อม บอกเหตุผลการเลือกใช้วัสดุในแต่ละชั้น จากนั้นร่วมกันอภิปรายเกี่ยวกับ การเลือกใช้วัสดุกรอง ภาพ 3 แบบร่างเครื่องกรองน้ำ� ขั้นที่ 4 Prototype (สร้างต้นแบบ) ในขั้นนี้ นักเรียนนำ�แนวคิดจากขั้น Ideate มาสร้างเป็นต้นแบบ เพื่อทดสอบว่าแนวคิดนั้นใช้ได้จริงหรือไม่ นักเรียนจะได้เห็นผลลัพธ์จริง ของแนวคิดตนเอง 1. นักเรียนสร้างต้นแบบเครื่องกรองน้ำ�จากวัสดุเหลือใช้หรือวัสดุ จากธรรมชาติตามที่ออกแบบเพื่อสร้างเครื่องกรองน้ำ�ที่สามารถกรองน้ำ� ได้ปริมาณ 200 มิลลิลิตร ให้ได้น้ำ�ที่ใสและไม่มีกลิ่น โดยวัดจากระยะเวลา ในการกรอง สีของน้ำ� และกลิ่นของน้ำ� ดังภาพ 4 ขั้นที่ 5 Test (ทดสอบและปรับปรุง) ในขั้นนี้ นักเรียนจะได้ทดสอบต้นแบบเครื่องกรองน้ำ� จากนั้น บันทึกการเปลี่ยนแปลงของน้ำ� เช่น สี กลิ่น เวลา วิเคราะห์จุดแข็ง- จุดอ่อน และปรับวัสดุหรืออัตราส่วนให้เหมาะสม ซึ่งช่วยพัฒนาความรู้ วิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี ความคิดสร้างสรรค์ และความเข้าใจของผู้ใช้กับ บริบทการใช้งานมากขึ้น 1. นักเรียนทดสอบการกรองน้ำ�จริงและบันทึกผลการทดลอง 2. นักเรียนแต่ละกลุ่มนำ�เสนอตัวต้นแบบเครื่องกรองน้ำ�และ ผลการทดสอบการกรองน้ำ� 3. นักเรียนแต่ละกลุ่ มวิเคราะห์จุดแข็งและจุดอ่อนของ เครื่องกรองน้ำ� จากนั้นปรับปรุงอัตราส่วนในการกรองเพื่อแก้ไขปัญหาที่พบ โดยประเมินความคิดสร้างสรรค์ผ่านชิ้นงาน ทั้ง 3 มิติ อาทิ ความเชี่ยวชาญเฉพาะ ภาพ 4 ต้นแบบเครื่องกรองน้ำ�